Czy osoba fizyczna zamieszkała poza granicą może ogłosić upadłość konsumencką w Polsce?

Poland United Kingdom High Resolution Sign Flags Concept
Poland United Kingdom High Resolution Sign Flags Concept

Pan Jan po 40 latach zamieszkiwania w Polsce, został zmuszony do przeprowadzenia się do Wielkiej Brytanii. Zostawił w Ojczyźnie dom jednorodzinny i działkę budowlaną. Niestety, Panu Janowi nie widzie się ostatnio i zastanawia się nad ogłoszeniem upadłości konsumenckiej. W Wielkiej Brytanii mieszka już ponad rok wraz z rodziną. Czy Pan Jan będzie mógł ogłosić upadłość konsumencką w Polsce? Czy możliwe będzie ogłoszenie upadłości na podstawie innego prawa?

Kiedy osoba fizyczna może ogłosić upadłość konsumencką w Polsce pomimo, iż zamieszkuje za granicą?

Osoba fizyczna może ogłosić upadłość konsumencką według polskich przepisów pomimo, iż zamieszkuje za granicą w sytuacji, gdy posiada na terenie Rzeczpospolitej Polskiej majątek (w szczególności nieruchomości, pojazd mechaniczny). Zgodnie z treścią art. 382 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. prawo upadłościowe i naprawcze sądom polskim przysługuje jurysdykcja, jeżeli dłużnik prowadzi w Rzeczpospolitej Polskiej ma miejsce zamieszkania lub siedzibę albo majątek. W sytuacji, gdy dłużnik nie ma na terenie Rzeczpospolitej Polskiej miejsca zamieszkania właściwy jest sąd, w którego obszarze znajduje się majątek dłużnika.

A co w sytuacji, gdy dłużnik ma jedynie zameldowanie w Polsce a jego głównym centrum życiowym jest Wielka Brytania?

Dzięki prawu wspólnotowemu, a konkretnie rozporządzeniu upadłościowemu 1346/2000 Pan Jan będzie miał możliwość skorzystać z procedur obowiązujących w Wielkiej Brytanii, które to państwo posiada najkorzystniejsze regulacje prawe w tym zakresie. Wskazane wyżej rozporządzenie umożliwia ogłoszenie upadłości transgranicznej i stosowane jest w sposób bezpośredni, a zatem nie jest konieczne inkorporowanie go do polskiego ustawodawstwa. Rozporządzenie to znajduje zastosowanie także do upadłości konsumenckiej, gdyż stosuje się je zarówno do osób prawnych, jak i fizycznych, zarówno do przedsiębiorców jak i osób nie prowadzących działalności gospodarczej. Znajdzie ono zastosowanie do następujących postępowań: upadłościowego, układowego, upadłości likwidacyjnej i układowej.

Sądem właściwym dla postępowania upadłościowego będzie Sąd Państwa Członkowskiego, w którym Pan Jan jedzie miał COMI (ang. Centre of main interests) czyli miejsce stałego pobytu, ośrodka naszej podstawowej działalności. Przepisy nie wprowadzają określonego czasu, jaki konieczny jest do stwierdzenia COMI. Dłużnik może także swobodnie zmieniać swoje COMI, z tym jednak, że można mieć jednocześnie tylko jeden ośrodek naszej podstawowej działalności. Zaznaczyć należy, iż siedziba wierzycieli dłużnika nie ma kluczowego znaczenia przy ustalaniu miejsca stałego pobytu. Odnośnie COMI, warto przytoczyć orzeczenie Central London Country Court, z którego wynika, iż już nawet półroczny pobyt w Wielkiej Brytanii jest wystarczający do stwierdzenia COMI właśnie w tym Państwie. Na marginesie można dodać, iż większość tego typu postępowań zostaje zakończonych poprzez porozumienie z syndykiem.

Prawem właściwym dla przeprowadzenia postępowania upadłościowego będzie prawo Państwa Członkowskiego, w którym znajduje się COMI dłużnika i w którym złożył on stosowny wniosek. W porównaniu z procedurą ogłoszenia upadłości konsumenckiej w Polsce procedura brytyjska jawi się jako zdecydowanie prostsza (wniosek składany na odpowiednim formularzu), tańsza i szybsza. Co ciekawe, wierzyciel Pana Jana mieszkający w Polsce będzie mógł dokonać zgłoszenia swojej wierzytelności do postępowania toczącego się przed Sądem brytyjskim w języku polskim, gdyż jest on językiem urzędowym Unii Europejskiej. Wierzyciel może zostać jednakże zobowiązany do przedłożenia tłumaczenia owego wniosku. Warto zaznaczyć, że w ramach procedury przeprowadzanej „na Wyspach” możliwe będzie także umorzenie długów powstałych w Polsce bądź innych Państwach Członkowskich, gdyż państwo w którym złożony został wniosek o ogłoszenie upadłości nie ma możliwości odmówienia takiego zgłoszenia powołując się na siedzibę wierzyciela za granicą. Ponadto, sąd przed którym toczy się postępowanie jest obowiązany do zawiadomienia wierzyciela o przysługującym mu prawie zgłoszenia wierzytelności.

Prawo Państwa Członkowskiego, w którym złożony został wniosek o ogłoszenie upadłości jest także właściwe do określenia skutków tego postępowania odnośnie do wierzycieli, zarówno o charakterze procesowym, jak i materialnym. Ogłoszenie upadłości w Wielkiej Brytanii, będzie skuteczne jedynie do długów, jakie zostały w tym postępowaniu uwzględnione. Jeśli zatem wierzyciele Pana Jana nie zgłoszą swojego udziału do tego postępowania, nadal będą mogli egzekwować od niego swoje należności. Istotne jest zatem, aby Pan Jan ujawnił w postępowaniu upadłościowym wszystkich swoich wierzycieli.

Jeśli mieszkamy na stałe w innym Państwie Członkowskim a pozostawiliśmy po sobie w kraju ojczystym zobowiązania, bądź nie wiedzie się nam najlepiej także w nowym kraju warto rozważyć ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Warto zorientować się w przysługujących nam uprawnieniach jakie daje nam prawo wspólnotowe i rozwiązaniach funkcjonujących w państwie, w którym mieszkamy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*