Czy możliwe jest ogłoszenie upadłości konsumenckiej, gdy dłużnik posiada wyłącznie jednego wierzyciela?

   Celem postępowania upadłościowego prowadzonego wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej (konsumentów) jest oddłużenie, a dopiero jeżeli to możliwe – zaspokojenie roszczeń wierzycieli w jak najwyższym stopniu. O możliwości prowadzenia postępowania upadłościowego w sytuacji, gdy dłużnik posiada tylko jednego wierzyciela przesądza wprost ust. 2 art. 491 (2) ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe. Nie ma zatem żadnych przeszkód aby konsument, który popadł w stan niewypłacalności (o pojęciu niewypłacalności pisałam tutaj), posiadając jednego wierzyciela mógł skorzystać z prawa do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej.

Czy konsumenckie postępowanie upadłościowe może być prowadzone pomimo braku zgłoszenia wierzytelności przez jedynego wierzyciela?

   Zgłoszenie wierzytelności jest wyrazem woli wierzyciela. Nie ma przeszkód aby prawo wierzyciela stanowiło przeszkodę dalszego procedowania, gdy ten nie czyni z niego użytku. Zgodnie z treścią art. 236 prawa upadłościowego wierzyciel, który chce uczestniczyć w postępowaniu upadłościowym, jeżeli niezbędne jest ustalenie jego wierzytelności, powinien w terminie oznaczonym w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości zgłosić sędziemu-komisarzowi swoją wierzytelność. Zgłoszenia wierzytelności dokonuje się na piśmie w dwóch egzemplarzach, wskazując dowody uzasadniające zgłoszenie. Jednakże w sytuacji, gdy wierzytelność była zabezpieczona:
– hipoteką,
– zastawem,
– zastawem rejestrowym,
– zastawem skarbowym,
– hipoteką morską
– lub przez inny wpis w księdze wieczystej
– lub w rejestrze okrętowym
brak zgłoszenia wierzytelności przez wierzyciela powoduje, że wierzytelności ww. będą umieszczone na liście wierzytelności z urzędu. Jak widzisz tylko niektóre wierzytelności są wciągane na listę z urzędu.

Jeżeli wierzyciel nie skorzysta ze swojego uprawnienia a jest jedynym wierzycielem (dodatkowo wierzytelność nie była zabezpieczona ww.) wówczas nie zostanie sporządzony plan podziału. Należy jednak mieć na uwadze, że nie podlegają umorzeniu zobowiązania, których upadły umyślnie nie ujawnił, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu.

6de7c94d2ac1328165a7f0be56285d8aŹródło zdjęcia

2 Replies to “Czy możliwe jest ogłoszenie upadłości konsumenckiej, gdy dłużnik posiada wyłącznie jednego wierzyciela?”

  1. Dzień dobry,
    W temacie wpisu – sytuacja odkładnie jak powyżej, jedyny wierzyciel, który nie złożył wierzytelności w sprawie. Wierzytelność nie kwalifikowała się do wpisu na listę z urzędu.

    Jednak w takich okolicznościach sąd postanowił umorzyć postępowanie upadłościowe w trybie art 355 kpc w zw. z 229 prawa upadłościowego.

    Czy będzie to rodziło skutek dla dłużnika w postaci możliwości zasłonięcia się takim postanowieniem w przypadku próby wytoczenia egzekucji przez tego wierzyciela, który się nie zgłosił w postępowaniu?

    Pozdrawiam

    • Proszę zwrócić uwagę na treść art. 230 i n prawa upadłościowego, które zgodnie z art. 491 (2) stosujemy odpowiednio do konsumenckiego postępowania upadłościowego. Praktyka wskazuje na bardzo częsty brak zgłoszeń wierzytelności. Faktycznie zgodnie z art. 236 prawa upadłościowego zgłoszenie wierzytelności jest uprawnieniem zatem wierzyciel nie ma obowiązku ich zgłoszenia. Zgłoszenie wierzytelności co do zasady nie różni się w swojej funkcji od wytoczenia powództwa czy wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

      Pomimo powyższego pewne kategorie wierzytelności mogą być umieszczone na liście wierzytelności z urzędu, w szczególności ust. 2 art. 236, art.237 prawa upadłościowego. Natomiast zgodnie z art. 244 prawa upadłościowego syndyk sprawdzi zgłoszone wierzytelności, o ile zostały zgłoszone przez wierzycieli. Zatem stwierdzić należy, że warunkiem sporządzenia listy wierzytelności nie jest zgłoszenie wierzytelności przez wierzycieli. Niezależnie czy doszło do zgłoszenia wierzytelności syndyk powinien sporządzić listę wierzytelności. W przypadku braku zgłoszeń na liście wierzytelności syndyk powinien wskazać, że suma zgłoszonych i uznanych wierzytelności wynosi 0 PLN. Idąc dalej po ustaleniu i zatwierdzeniu listy wierzytelności następuje sporządzanie planu spłaty wierzycieli, o czym mowa w art. 491 (14) prawa upadłościowego.

      Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że brak zgłoszeń wierzytelności nie ma znaczenia dla dalszego przebiegu konsumenckiego postępowania upadłościowego. Z tych względów nie zrozumiałe jest dla mnie czym kierowano się umarzając postępowanie w sytuacji, gdy nie było ku temu podstaw.

      Wytworzona przez wierzycieli praktyki w zakresie nie zgłaszania wierzytelności jest błędna. Należy w tym względzie zwrócić uwagę na treść ust.1 art.491 (21) prawa upadłościowego zgodnie, z którym:

      Po wykonaniu przez upadłego obowiązków określonych w planie spłaty wierzycieli sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty wierzycieli i umorzeniu zobowiązań upadłego powstałych przed dniem ogłoszenia upadłości i niewykonanych w wyniku wykonania planu spłaty wierzycieli. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

      oraz ust. 3

      Po wydaniu postanowienia, o którym mowa w ust. 1, niedopuszczalne jest wszczęcie postępowania egzekucyjnego dotyczącego wierzytelności powstałej przed dniem ustalenia planu spłaty wierzycieli z wyjątkiem wierzytelności wynikających z zobowiązań, o których mowa w ust. 2.

      Zatem gdyby w sprawie, o której Pani pisze – co do zasady, bo przecież nie znam szczegółów sprawy – w sposób prawidłowy ustalono i zatwierdzono listę wierzytelności pomimo braku zgłoszeń wierzytelności to nie byłoby przeszkody do oddłużenia upadłego konsumenta.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*